Begrip uitgelegd

Nieuwe Testament

Kort gezegd: Het tweede hoofddeel van de christelijke Bijbel, met 27 boeken.

Betekenis

Het Nieuwe Testament bevat evangeliën, Handelingen, brieven en Openbaring, geschreven in het Grieks van de eerste eeuwen.

Herkomst van het woord

Testament vertaalt hier Grieks diathēkē, ‘verbond’, via Latijn testamentum. ‘Nieuw’ verwijst naar het nieuwe verbond en niet simpel naar publicatiedatum. De benaming voor een afzonderlijk boekdeel werd pas geleidelijk gebruikelijk.

Bijbelse en historische context

De 27 geschriften ontstonden ongeveer tussen het midden van de eerste en begin tweede eeuw in Grieks: vier evangeliën, Handelingen, 21 brieven en Openbaring. Selectie en brede erkenning ontwikkelden zich over meerdere eeuwen.

Context en verschillen

‘Nieuw’ betekent binnen de christelijke canon niet dat het Oude Testament waardeloos of vervangen is.

Nieuwe Testament en evangelie zijn geen synoniemen: het eerste is een canon, het tweede kan boodschap of vier boekwerken betekenen. De katholieke, orthodoxe en protestantse canon van dit deel telt dezelfde 27 boeken, anders dan bij het Oude Testament.

Veelvoorkomend misverstand

‘Nieuw’ verklaart het Oude Testament niet ongeldig. De auteurs citeren Israëls Schriften als gezaghebbend en veronderstellen hun verhalen en taal. Vervangingstheologie kan ontstaan wanneer de term als oordeel over jodendom wordt misbruikt.

Zorgvuldig gebruik

Lees een brief als brief aan een concrete gemeenschap en een evangelie als narratief, niet als losse citatenbank. Vermeld bij dateringen dat het om wetenschappelijke schattingen gaat en onderscheid handschrift van oorspronkelijke compositie. Lucas 22 gebruikt verbondstaal in de maaltijdsscène, maar tekstvarianten en de relatie tot andere avondmaalstradities vragen uitleg wanneer één formulering zwaar wordt belast. De 27 boeken staan niet chronologisch gerangschikt: Paulus’ brieven zijn doorgaans ouder dan de geschreven evangeliën, hoewel zij later in de canon staan. Vermeld bij auteurschap of een naam traditioneel, intern genoemd of wetenschappelijk betwist is. Een moderne vertaling baseert zich op vergelijking van vele handschriften; zij is niet zelf het oorspronkelijke manuscript. Bij een tekstkritische variant hoort de relevante passage en impact, niet de suggestie dat daardoor de hele verzameling onbetrouwbaar wordt. De hoofdstuk- en versnummers zijn latere hulpmiddelen en maken geen deel uit van de oorspronkelijke compositie.

Gerelateerde begrippen

• Oude Testament — Het eerste hoofddeel van de christelijke Bijbel.
• Canon — De erkende verzameling geschriften die als Bijbel geldt.
• Evangelie — Goed nieuws; ook de naam voor de vier Bijbelboeken over Jezus.
• Bijbel — De verzameling heilige geschriften van het christendom.